Inzicht in het gekoppelde productiesysteem van zuivel en rundvlees

 

Inzicht in het gekoppelde productiesysteem van zuivel en rundvlees

en de invloed daarvan op een duurzaam en gezond dieet voor de EU


Stage Laura van de Kar
Afgelopen maanden heeft Laura met Optimeal gewerkt om op zoek te gaan naar een duurzaam, gezond én haalbaar dieet voor de EU. De specifieke focus was de invloed van zuivel en rundvlees op het dieet. Deze afstudeerstage was deel van haar master Sustainable Development aan de Universiteit Utrecht.
Er wordt veel onderzoek gedaan naar het bereiken van een beter dieet: zowel op gezondheidsvlak als op milieu-impact is nog veel winst te boeken. Door middel van optimalisatie kunnen zowel voedingswaarde als ook de milieuscore van voedselproducten tegelijkertijd worden meegenomen. Hier wordt veel onderzoek mee gedaan. Recente voorbeelden zijn het Menu van Morgen voor NL, Eating for 2 Degrees voor UK, maar er gebeuren ook studies die de landgrenzen overstijgen. De resulterende aanbevelingen van dergelijkse studies komen overeen: de consumptie van groente, vis, volkoren granen, noten en peulvruchten moet omhoog, die van vlees omlaag. Hierbij wordt echter nog rekening gehouden met het feit dat de productie van bepaalde voedingsmiddelen aan elkaar gekoppeld is: zo levert een zuivelkoe natuurlijk melk, maar aan het einde van haar productieve leven ook vlees. Daarnaast is er ook nog productie van kalfsvlees, gerelateerd aan de zuivelindustrie. Laura heeft in haar onderzoek specifiek naar deze koppeling gekeken: als we geen rundvlees meer eten, kunnen we ook geen zuivel eten; als we wel zuivel willen eten, zullen we ook wat rundvlees moeten eten.

Carbon footprint target

Deel van het onderzoek was het opstellen van CO2-besparingsdoelen voor de Europese voedselconsumptie; aan de hand van de Europese doelen berekende Laura een benodigde 24% afname in uitstoot ten gevolge van voedselconsumptie voor 2030.

Link between milk and beef

Om zuivel en vlees te kunnen koppelen in het dieet was allereerst een productieratio nodig: uit Europese data blijkt dat per 46 kilo zuivel ook 1 kilo rundvlees wordt geproduceerd. In het meest realistische, future-proof dieet (zie ook figuur) consumeert de gemiddelde Europeaan daarom naast 460 gram zuivel per dag, ook 10 gram rundvlees van zuivelkoeien. Het CO2-besparingsdoel én de aanbevolen dagelijkse inname van nutriënten kunnen bij dit dieet nog steeds gehaald worden. De al bekende aanbevelingen voor duurzame, gezonde diëten blijven overigens ook in beeld: de vis-, groente- en peulvruchtenconsumptie moet omhoog, en de huidige vleesconsumptie moet drastisch omlaag. Wel laat dit onderzoek zien dat het belangrijk is om genuanceerd naar voedselproducten te kijken, en geeft het een nieuwe kijk op rundvleesconsumptie. Zo heeft rundvlees afkomstig van zuivelkoeien bijvoorbeeld een significant lagere broeikasgasuitstoot (-40%) vergeleken met vleeskoeien, wat de discussie over vleesconsumptie een andere wending kan geven. Een dergelijke studie zou voor veel andere gekoppelde producten (bijv. eieren/kippenvlees) ook relevant kunnen zijn.

en de invloed daarvan op een duurzaam en gezond dieet voor de EU